قانون را اجرا کنید؛ تولید را پشت درِ کارگروهها، کمیتهها و تصمیمهای سلیقهای و غیرتخصصی معطل نکنید.
مهدی عباسی
رئیس انجمن زیتون استان زنجان و رئیس شورای ملی زیتون ایران
قصه صنایع تبدیلی زیتون در شهرستان طارم، قصهای تلخ و طولانی است. منطقهای که حدود ۴۰ درصد تولید زیتون کشور و نزدیک به ۲۰ درصد سطح زیر کشت زیتون ایران را به خود اختصاص داده و زیتون آن بهعنوان «زیتون خوشنام ایرانی» شناخته میشود، همچنان از کمبود زیرساختهای صنایع تبدیلی رنج میبرد.
نخستین شهرک صنعتی این منطقه از سال ۱۳۷۲ ایجاد شد، اما پس از گذشت بیش از سه دهه، هنوز ظرفیت آن بهطور کامل تکمیل و بهرهبرداری نشده است. با وجود این، دو ناحیه صنعتی دیگر نیز در دهه ۱۳۹۰ آغاز شدند که با گذشت سالها، همچنان در مراحل ابتدایی و زیرساختی متوقف ماندهاند.
سالهاست که فعالان این بخش تنها وعدههایی مانند «ماه آینده»، «سه ماه دیگر» و «بهزودی» را میشنوند، در حالی که تولیدکنندگان و سرمایهگذاران همچنان با مشکلات اساسی دستوپنجه نرم میکنند.
یکی از مهمترین موانع، روند طولانی، سلیقهای و غیرتخصصی کارگروهها و کمیتههاست. در حالی که تمامی استعلامهای قانونی، از جمله استعلام دستگاههای اجرایی، محیطزیست، منابع آب، استاندارد و سایر مراجع ذیربط اخذ و تکمیل شده است، پروندهها همچنان در کارگروههایی متوقف میشوند که مبنای تصمیمگیری آنها شفاف و تخصصی نیست.
امروز مهمترین مشکل، بلاتکلیفی پروندههای متقاضیانی است که بر اساس قانون، در اراضی شخصی خود مجاز به ایجاد واحدهای صنایع تبدیلی و اخذ مجوز تغییر کاربری هستند. با وجود اینکه تمامی الزامات و استعلامهای قانونی این پروندهها تکمیل شده است، بیش از دو سال است که در کارگروه مربوطه بدون تعیین تکلیف باقی ماندهاند. این تأخیر هیچ توجیه قانونی و تخصصی ندارد و نتیجه آن، توقف سرمایهگذاری، از دست رفتن فرصتهای شغلی و مهاجرت سرمایه از طارم به سایر استانهاست.
وقتی قانون، وظایف هر دستگاه را مشخص کرده و هر مرجع تخصصی نظر خود را اعلام کرده است، دیگر چه ضرورتی دارد که تصمیمهای سلیقهای در کارگروهها جایگزین اجرای قانون شود؟ کارگروهها باید نقش تسهیلگر داشته باشند، نه اینکه به مانعی برای سرمایهگذاری و تولید تبدیل شوند.
نتیجه این روند، توقف نزدیک به ۱۵ ساله سرمایهگذاری در صنایع تبدیلی طارم است؛ بهگونهای که امروز نیز سرمایهگذاران امکان ورود به این منطقه را ندارند و سرمایهها ناچار به استانهای دیگر مهاجرت میکنند.
طارم با این ظرفیت عظیم تولید زیتون، شایسته چنین وضعیتی نیست. اگر هدف، حمایت از تولید و سرمایهگذاری است، باید قانون بدون تفسیرهای سلیقهای اجرا شود و موانع غیرضروری از مسیر تولید برداشته شود. توسعه با وعده محقق نمیشود؛ توسعه، نتیجه اجرای قانون، تصمیمگیری تخصصی و تسهیل واقعی سرمایهگذاری است.